[neda]

گاوخوني در گذشته

از لحاظ تنوع پوشش گياهي و آبزيان و حيات وحش ، گاوخوني به مراتب غني تر از حال بوده و جانوراني مانند : گورخر ، آهو ، يوزپلنگ ، خوك و پرندگاني شبيه فلامينگو ، مرغابي ، آنقوت ، تنجه ، غاز خاكستري و ... در آن به وفور وجود داشته است . رنگ سرخ و زيباي تالاب به دليل زندگي يك نوع سخت پوست به نام " ارتمياساليا " است . بيش از سي نوع پوشش گياهي نيز در تالاب وجود دارد از جمله تاغ ، گز ، اشك ، گون ، شور ، پرند ،‌قيچ و ... كه اكنون تنها درختان گز و نيزارها به چشم مي خورد .

گاوخوني در حال حاضر

به دليل صيد و شكار بي رويه از يك طرف و آلودگي و كاهش شديد آب در نتيجه ورود فاضلاب ها و احداث سد زاينده رود از طرف ديگر روز به روز از تعداد پرندگان وحوش آن كاسته شده و به مرحله نابودي كامل رسيده است . افزون بر آن افزايش بهره برداري از آب زاينده رود جهت مصارف كشاورزي ، صنعت و نوشيدن ، همانند پروژه عظيم آب رساني به يزد باعث افت شديد آب ورودي به تالاب شده است و اكوسيستم تالاب را در معرض مرگ تدريجي قرار داده است . به دليل خشكسالي سالهاي اخير ، استفاده بي رويه از آب زاينده رود و به دنبال آن گرماي شديد هوا ، آتش سوزيهايي رخ داده است كه عمده پوشش گياهي منطقه را نابود ساخته است .